Các tộc người

SỨC SỐNG CỦA CÁC LÀN ĐIỆU DÂN CA Ở CAO BẰNG

10-04-2017 - 18:46 - 562 lượt xem

Nhà Văn đoàn Ngọc Minh

                                                                   

Hội Bảo tồn dân ca các dân tộc tỉnh Cao Bằng (BTDCCDT) thành lập năm 2011 với tổng số 70 hội viên sáng lập do ông Nguyễn Chí Thanh (dân tộc Tày) nguyên Phó Ban Thường trực Ban Tuyên giáo Tỉnh ủy nghỉ hưu làm Chủ tịch Hội, công việc của Hội là sưu tầm, quảng bá, nghiên cứu, phổ biến truyền dạy dân ca, thành lập đội văn nghệ - trong đó có các nghệ sĩ công tác tại Đoàn Nghệ thuật của tỉnh đã nghỉ chế độ là hội viên tham gia tuyên truyền, bảo tồn phát huy, phát triển các giá trị văn hóa  truyền thống tốt đẹp, khơi gợi các làn điệu dân ca như: Lượn then, sli, phong slư, hà lều, lượn cọi, nàng ới, xà xá, giá hai, pựt lằn…nhằm làm phong phú thêm kho tàng văn nghệ dân gian đậm đà bản sắc dân tộc, phục vụ đông đảo nhân dân các dân tộc trong tỉnh và khu vực miền núi phía Bắc. Sau 6 năm hoạt động Hội BTDCCDT tỉnh Cao Bằng đã nâng lên con số 464 hội viên đủ các lứa tuổi sinh hoạt đều đặn ở chi hội thuộc địa bàn trong Thành phố và các huyện Hòa An, Quảng Uyên, Hạ Lang... hội viên của Hội là những nông dân, công nhân, viên chức, học sinh đang học tập, công tác, nhiều người đã nghỉ chế độ, một số hoạt động trong lĩnh vực nghiên cứu sưu tầm, sáng tác còn lại là biểu diễn văn hóa nghệ thuật dân ca. 

Các cấp, các ngành của tỉnh luôn quan tâm tới việc giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa các dân tộc phi vật thể, xây dựng chương trình, dự án bảo tồn, sưu tầm khai thác và phát huy vốn dân ca các dân tộc. Năm 2013 Hội BTDCCDT tỉnh đã xây dựng đề tài nghiên cứu khoa học cấp tỉnh “Giải pháp bảo tồn và phát huy giá trị dân ca dân tộc Tày tỉnh Cao Bằng” công trình này đã được Hội đồng Khoa học tỉnh nghiệm thu đánh giá xếp loại xuất sắc. 

Để có được thành công này của Hội là nhờ có sự tham gia nhiệt tình của các hội viên trong việc nghiên cứu, sưu tầm, sáng tác và quảng bá các làn điệu dân ca cũng như sự đóng góp không nhỏ của các diễn viên Đoàn Nghệ thuật tỉnh. Họ đã thắp sáng và tạo sự lan tỏa niềm đam mê nghệ thuật dân ca đến với đông đảo nhân dân các dân tộc trong tỉnh, Hội khuyến khích các hội viên sáng tạo, cải biên các làn điệu dân ca các vùng trong địa bàn tỉnh, điều đáng mừng là Hội đã thu hút được thế hệ trẻ cùng tham gia rất nhiệt tình, ngoài giờ học trên lớp, các em đã tìm đến các nghệ nhân như: Nghệ sĩ ưu tú Hoàng Quỳnh Nha, Kim Tuế để học hỏi.
Hội thường quảng bá các làn điệu dân ca thông qua các chương trình phối hợp “Đưa văn hóa thông tin về cơ sở” của ngành Văn hóa cũng như tham gia hội thi, hội diễn văn nghệ, giao lưu giữa các chi hội trong tỉnh và tỉnh bạn như: Chương trình giao lưu quảng bá dân ca Cao Bằng phục vụ Lễ hội Lồng tồng tại huyện Tràng Định (Lạng Sơn); phối hợp với Hội Hữu nghị Việt - Trung  tham gia giao lưu nghệ thuật hát dân ca tại Quảng Châu, Trung Quốc.

Ở Cao Bằng, mỗi huyện đều có các làn điệu dân ca riêng như: Then tính (Hòa An), Lượn cọi (Bảo Lạc), Hà lều (Quảng Uyên), Dá Hai (Trùng Khánh)…mỗi làn điệu dân ca đều mang đậm dấu ấn của từng vùng, đó là vẻ đẹp văn hóa riêng và bản sắc riêng. Làn điệu then miền Tây Cao Bằng mềm mại, ngọt ngào, then miền Đông mạnh mẽ, rộn ràng; làn điệu Nàng ới bồi hồi, da diết, điệu Lượn cọi mê mẩn lòng người… riêng đàn then vốn là một sinh hoạt văn hóa tín ngưỡng, tâm linh, đồng thời là một loại hình âm nhạc dân gian, cổ truyền phản ánh sinh hoạt, lao động trong cuộc sống, đồng bào quan niệm đàn then có sức giải tỏa những nỗi buồn, bất hạnh và đem đến cho họ niềm tin và hi vọng sự bình an, tốt đẹp trong cuộc sống. Đồng bào Cao Bằng coi các làn điệu dân ca như một báu vật tâm linh không thể thiếu trong đời sống. Họ luôn tự hào về các làn điệu dân ca của tộc người Tày, Nùng… 

Ca từ các làn điệu rất sâu sắc và ý nghĩa, chứa đựng tình yêu đôi lứa, tình yêu sông núi quê hương, và số phận con người trong cuộc sống lao động hàng ngày; các giai điệu dân ca ngọt ngào, đằm thắm luôn là món ăn tinh thần của đồng bào các dân tộc trong tỉnh.

Hi vọng Hội BTDCCDT tỉnh Cao Bằng sẽ là nơi khơi gợi, bảo tồn và lưu giữ lại những làn điệu dân ca truyền thống của các dân tộc, và coi đó là  những nốt nhạc, ca từ có sức sống bền lâu và lung linh sắc màu dân tộc.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Gửi bình luận của bạn
x